piše i fotografiše: Tijana Jovanović
Praški astronomski sat (češki: Pražský orloj) srednjovekovni je astronomski sat koji se nalazi na Staroj gradskoj kući u Pragu. Najstariji deo sata, mehanizam i astronomski brojčanik, potiču iz 1410. godine. Iako su kasnije rekonstrukcije značajno promenile njegov izgled, pisani izvori potvrđuju da je već tada imao sve osnovne funkcije. Prva veća obnova verovatno je izvedena 1490. godine.
Sat se sastoji od tri glavna dela: astronomskog brojčanika koji prikazuje položaj Sunca i Meseca, kao i skulptura katoličkih svetaca i kalendarskog brojčanika koji predstavljaju mesece. Posebnu pažnju privlači predstava pokretnih figura koja se oglašava na svaki puni sat. Četiri pokretne figure predstavljaju ljudske mane i slabosti: sujetu (figura koja se ogleda u ogledalu), pohlepu (figura sa vrećom zlata), smrt (kostur koji zvoni) i Turčina kao simbol požude. Kada smrt zazvoni, ostale figure odmahuju glavom, pokazujući da nisu spremne da pođu.
Na svaki puni sat, na prozorima iznad sata pojavljuju se figure dvanaest apostola. Prema lokalnoj legendi, grad će zadesiti nesreća ako se sat zapusti; duh koji boravi u satu navodno to potvrđuje klimajući glavom, a jedina nada je dete rođeno u novogodišnjoj noći.
Orloj je renoviran 2005. godine, kada su obnovljene statue i donji kalendarski prsten. Poslednja velika rekonstrukcija obavljena je 2018. godine, kada je električni mehanizam iz 1948. godine zamenjen originalnim mehanizmom iz 19. veka.
Stara gradska kuća (češki: Staroměstská radnice) jedna je od najposećenijih znamenitosti Praga i nalazi se na Starogradskom trgu. Njena kula sagrađena je 1338. godine. Tokom rekonstrukcije između 1999. i 2002. ugrađen je moderan stakleni lift koji vodi posetioce do vrha kule. Lift stvara upečatljiv kontrast između srednjovekovne arhitekture i savremene tehnologije, a sa vrha kule se pruža prelep pogled na trg, dvorac iz 9. veka i panoramski pogled na ceo grad.
februar, 2026.
